جوش آوردن خودرو یکی از مشکلاتی است که اگر بهموقع به آن رسیدگی نشود، میتواند خسارتهای سنگینی مانند سوختن واشر سرسیلندر، تاب برداشتن سرسیلندر و حتی آسیب به موتور را به همراه داشته باشد. در این مقاله مهمترین دلایل بالا رفتن دمای موتور، روشهای پیشگیری و اقدامات لازم هنگام جوش آوردن خودرو را بررسی میکنیم.
جوش آوردن خودرو یعنی چه؟
موتور خودرو برای عملکرد صحیح باید در محدوده دمای مشخصی کار کند. زمانی که سیستم خنککننده نتواند گرمای موتور را بهدرستی دفع کند، دمای موتور بیش از حد افزایش یافته و اصطلاحاً خودرو «جوش میآورد».
مهمترین دلایل جوش آوردن خودرو
۱. کمبود آب یا مایع خنککننده
شایعترین علت افزایش دمای موتور، کم بودن سطح مایع خنککننده است. نشتی از رادیاتور، شلنگها یا مخزن انبساط میتواند باعث کاهش سطح مایع شود.
۲. خرابی ترموستات
ترموستات وظیفه کنترل جریان مایع خنککننده را بر عهده دارد. اگر در حالت بسته گیر کند، آب در موتور گردش نمیکند و دمای موتور به سرعت بالا میرود.
۳. خرابی فن رادیاتور
اگر فن رادیاتور روشن نشود، بهویژه در ترافیک یا هنگام توقف، موتور بهسرعت داغ میشود. خرابی موتور فن، رله، فیوز یا سنسور دمای آب میتواند علت این مشکل باشد.
۴. گرفتگی رادیاتور
رسوب، زنگزدگی یا آلودگی داخل رادیاتور مانع انتقال مناسب حرارت میشود و راندمان سیستم خنککننده را کاهش میدهد.
۵. خرابی واترپمپ
واترپمپ مایع خنککننده را در موتور به گردش درمیآورد. خرابی آن باعث اختلال در گردش آب و افزایش دمای موتور خواهد شد.
۶. خرابی درب رادیاتور
درب رادیاتور فشار مناسب سیستم را حفظ میکند. خرابی آن باعث کاهش فشار و پایین آمدن نقطه جوش مایع خنککننده میشود.
۷. نشتی سیستم خنککننده
هرگونه نشتی از شلنگها، رادیاتور، واترپمپ یا اتصالات باعث کاهش مایع خنککننده و در نتیجه داغ شدن موتور میشود.
۸. خرابی واشر سرسیلندر
در برخی موارد، سوختن واشر سرسیلندر باعث ورود گازهای احتراق به سیستم خنککننده و افزایش شدید دمای موتور میشود.
۹. استفاده از آب معمولی بهجای ضدیخ
ضدیخ فقط برای زمستان نیست؛ این مایع در تابستان نیز از جوش آوردن موتور، خوردگی قطعات و تشکیل رسوب جلوگیری میکند.
۱۰. رانندگی تحت فشار زیاد
حرکت طولانی در سربالایی، حمل بار سنگین یا رانندگی در ترافیک شدید، بهویژه در هوای گرم، فشار زیادی به سیستم خنککننده وارد میکند.
اگر خودرو جوش آورد چه کنیم؟
در صورت بالا رفتن آمپر آب:
- خودرو را در محل امن متوقف کنید.
- کولر را خاموش کرده و بخاری را روشن کنید تا بخشی از گرمای موتور دفع شود.
- موتور را بلافاصله خاموش نکنید؛ اگر شرایط ایمن است، چند دقیقه در حالت آرام کار کند تا دما کاهش یابد.
- پس از خنک شدن کامل موتور، سطح مایع خنککننده را بررسی کنید.
- هرگز درب رادیاتور را زمانی که موتور داغ است باز نکنید؛ زیرا ممکن است مایع داغ با فشار خارج شده و باعث سوختگی شود.
چگونه از جوش آوردن خودرو جلوگیری کنیم؟
- سطح مایع خنککننده را بهطور منظم بررسی کنید.
- از ضدیخ استاندارد در تمام فصول استفاده کنید.
- رادیاتور و شلنگها را بهصورت دورهای بازدید کنید.
- عملکرد فن و ترموستات را در سرویسهای دورهای بررسی کنید.
- در صورت مشاهده نشتی یا افزایش غیرعادی دمای موتور، سریعاً به تعمیرگاه مراجعه کنید.
جمعبندی
جوش آوردن خودرو معمولاً نشانه وجود ایراد در سیستم خنککننده است و نباید نادیده گرفته شود. رسیدگی سریع به این مشکل میتواند از آسیبهای جدی و هزینههای سنگین تعمیر موتور جلوگیری کند. انجام سرویسهای دورهای و استفاده از قطعات و مایع خنککننده استاندارد، بهترین راه برای حفظ سلامت موتور خودرو است.